Sport voor iedereen
Sporten is voor iedereen. Tenminste zo zou het moeten zijn. Maar nog niet altijd is dat vanzelfsprekend. Als sportclub kun je eraan bijdragen dat niemand wordt uitgesloten. Zodat écht iedereen – jong en oud, van elke gender, religie en etniciteit, met of zonder beperking – kan meedoen en zich geaccepteerd voelt.
Hoe bepalend het is voor je zelfbeeld als je altijd en overal kwetsende opmerkingen hoort over je huidskleur en handicap, toont het verhaal van rolstoelbasketballer Romario Biswane (te lezen op de website van NOC*NSF). Jarenlang sprak hij zich niet uit, nu zet hij met hulp van een personal coach de eerste stappen om zichzelf terug te vinden. Bij de clubs waar hij speelde, viel het met de racistische opmerkingen nog mee. Maar het verbaast hem dat zijn teamgenoten het maar zelden openlijk voor hem opnamen. Zijn advies: “Spreek je uit in het team als je racistische opmerkingen hoort.” Ook coaches zouden dat moeten doen, vindt hij. “Als je iets oppikt van racisme, ook al lijkt het onschuldig, bespreek het dan met degene die dat zegt. En daarna in de hele groep, zodat iedereen zich verantwoordelijk voelt.”
Op de agenda
Dat klinkt logisch, maar een inclusieve en positieve basis in een sportclub komt vaak niet vanzelf. Het vraagt om duidelijk beleid, experimenteren en durven om te gaan met verschillen. En het werkt alleen als alle sporters, trainer-coaches en bestuurders eraan meedoen en zich medeverantwoordelijk voelen.
De eerste stap is het onderwerp ter sprake brengen. Zet antiracisme en inclusie actief op de agenda van vergaderingen. Zo ontstaat ruimte voor bewustwording én actie. Heeft jouw club nog geen beleid ten aanzien van inclusie, pleit er dan voor dat dat er komt. Denk aan gedragsregels, een meldpunt binnen de club en het organiseren van trainingen voor het bestuur, coaches en de leden.
Voorwaarden
Er is een aantal voorwaarden waaraan een inclusieve en sociaal veilige sportclub moet voldoen. In de eerste plaats dat alle leden:
- Welkom zijn
- Erbij kunnen horen
- Authentiek zichzelf kunnen zijn
- Competent kunnen zijn
- Geaccepteerd en gerespecteerd worden
- Eigen keuzes kunnen maken
Voor bestuurders is het belangrijk om zich te verdiepen in de ervaringen van de aangesloten sporters. Richt je op verbinden, samen leren en ontwikkelen. Begin met vragen te stellen. Zo leer je beter te begrijpen waar sporters met een beperking, een andere etniciteit of geaardheid tegenaan lopen. Benoem ook de uitdagingen die je zelf ervaart. Deel je (eerdere) overtuigingen en vooroordelen en maak dit bespreekbaar in gesprekken met collega’s, trainer-coaches en sporters. Op deze manier maak je het makkelijker om met elkaar te onderzoeken hoe je een veilige en inclusieve sportcultuur kunt creëren.
Ambassadeurs
Een goed middel om de doelgroep zichtbaar te maken, is ook het aanwijzen van ambassadeurs. Vraag een LHBTIQ+-sporter, iemand met en andere etniciteit of met een beperking binnen de sport of jouw eigen sportclub om als ervaringsdeskundige op te treden. Als ambassadeur kan diegene een rolmodel zijn, waarmee de doelgroep zich kan identificeren.
Workshops
Wil jij jouw sportclub ook inclusiever maken? Het NOC*NSF heeft veel tools die je hierbij kunnen helpen: van opleidingen voor trainer-coaches, tot modellen en handreikingen. Daarnaast zijn er workshops, waar clubs gratis gebruik van kunnen maken. Kijk voor meer informatie op de website.
